แอปเปิ้ลป่า

3 January 2008 - 14:46

ตื่นมาเมื่อตอนสายได้แฟนของน้องเพิ่งกลับมาจากบ้านที่ใต้ เอาผลไม้มาให้ลุกนึง เธอเรียก "แอปเปิ้ลน้ำ" ส่วนผมรู้จักเจ้าผลไม้นี้ในชื่อ "แอปเปิ้ลป่า" บ้านก็ไม่ได้ไกลกันครับ แต่เรียกชื่อต่างกัน แต่ก็เป็นปกติกับการเรียกชื่อผลไม้ตามพื้นบ้าน อย่างมะม่วงหิมพานต์ (ใครตั้งชื่อนี้ผมไม่ทราบครับ) บ้างก็เรียก ท้ายล่อ ม่วงท้ายล่อ (ก้นโผล่) ยาร่วง หัวครก ก็มีต่างๆ กันไป

แอปเปิ้ลป่า ฝรั่งเรียก Star Apple เรียกอย่างวิทยาศาสตร์ (แบบมีชื่อและนามสกุล) ว่า Chrysophyllum cainito เข้าใจว่าเป็นไม้พื้นเมืองเขตร้อน ค้นข้อมูลพบว่ามีอยู่ในหลายประเทศและหลายทวีป ไม่ใช่เฉพาะในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้

ผมคุ้นกับเจ้าแอปเปิ้ลป่านี้มาตั้งแต่เด็ก ชอบมากเพราะหวาน อร่อย เย็น ชื่นใจ เป็นผลไม้ที่เหมาะกับธาตุคนเขตร้อน สมัยเด็กๆ มีอยู่ต้นนึงในสวนยาง แต่ได้กินไม่มากเพราะสวนยางอยู่ไกลบ้าน ไม่ทันคนบ้านใกล้ที่ทั้งเก็บกินเก็บขาย นิสัยคนน่ะครับเก็บกินเก็บขายจากที่ทางของคนอื่น เดี๋ยวนี้เลยไม่ใคร่จะปลูกอะไรในสวนแปลงที่ไกลบ้าน ปลูกไปก็ไม่ได้กินเว้นแต่จะปลูกเป็นทานให้สัตว์ทั้งสองขาและมากขาเก็บกินเก็บใช้

เรื่องนี้ออกจะประหลาด คือ คนไม่ใคร่จะปลูกอะไรเอง จะตะไคร้ พริก ขมิ้น ตำลึง มะกรูด ฯลฯ  ทั้งที่ปลูกไม่ยากเลย เขวี้ยงไปทิ้งไว้ตรงไหนก็ขึ้น แต่ขี้เกียจกัน สู้ขโมยจากบ้านคนอื่นเขากินไม่ได้ หรือสันดานขี้ขโมยเป็นสิ่งปกติที่ฝังอยู่ในพันธุกรรมของสัตว์ประเภทเรา อีกด้านก็มีมิติที่ดีอยู่ครับ คือ แลกเปลี่ยนแบ่งปัน บ้านนี้มีสิ่งนี้ บ้านนั้นมีสิ่งนั้น ก็ขอกัน ถ้าใครขาดอะไรก็ไปขอ ใครขาดอะไรมาขอก็ให้

ตั้งแต่ต้นที่อยู่ในสวนถูกโค่นพร้อมต้นไม้อื่นๆ เพื่อปลูกยางใหม่ บ้านเราก็ไม่มีเจ้าแอปเปิ้ลป่ากินอีกเลย อาศัยซื้อเอาจากตลาดบ้าง มีคนใส่กะชะมาเดินขายบ้าง สิบกว่าปีก่อนยังมีขายอยู่มากครับ เดี๋ยวนี้ไม่ค่อยเห็นมากนักอาจจะเพราะเหลือน้อยเต็มที อาจจะด้วยวิถีใหม่ที่เน้นซื้อกินเป็นหลักด้วยก็ได้ บางที่เวลาไปบ้านตาบ้านยายสะใภ้ผมก็ได้อาศัยจากที่นี่แหละครับ ยายสะใภ้จะใช้ให้ปีนขึ้นไปเก็บพากลับมากินที่บ้าน กินกันเปรม เอากลับบ้านเป็นกระสอบๆ

ตอนนี้ที่บ้านมีต้นใหม่แล้ว ๑ ต้น อยู่ในบริเวณบ้านแต่ต้นยังเล็กอยู่สูงแค่ ๓ เมตร ผมประคองมันมานานหลายปี เพิ่งจะเห็นมีลูกแต่ไม่ทันได้กิน ลูกไม่ค่อยสมบูรณ์ ปีหน้าอาจจะได้กินกับเขาบ้างครับ ต้นแก่ที่อายุมาก อาจสูงมากกว่า ๑๐ เมตรครับ บ้านใครมีอย่าโค่นทิ้งเสียล่ะครับ ผมกังวลจริงๆ ว่าเมื่อคนไม่เห็นคุณค่าก็จะเริ่มโค่นทำลาย แล้วมันจะหายไปในที่สุด แบบเดียวกับที่เห็นบ่อยที่คนยุคนี้คิดว่าต้นไม้ริมคลองไม่มีประโยชน์ โค่นทิ้งแล้วรุกที่ไปทำอย่างอื่น ผลสุดท้ายปลาไม่เหลือในคลอง เพราะน้ำร้อนและไม่มีร่มบัง (ประกอบกับสาเหตุอื่นๆ) ใครว่า "น้ำร้อนปลาเป็น น้ำเย็นปลาตาย"

ภาพประกอบจาก: apecdoc.org; .gsid.nagoya-u.ac.jp (หาภาพที่ถ่ายจากที่บ้านไม่เจอ)

เพิ่มเติมภาพภ่าย

จะกินก็เอามีดผ่า เอาช้อนตักนะครับ ไม่งั้นยางขาวๆ ติดปาก ปีนี้ได้กินลูกเดียวนี่แหละครับ แต่ก็ยังดีกว่าปีที่แล้วที่ไม่ตกถึงท้องเลย

ความเดิมประเด็นใกล้เคียงกัน

• ข้าวกล้อง+แกงทิ (0.658)
• แกงส้ม (0.658)
• แกงเคยปลา (0.658)
• น้ำพริกแมงดา (0.658)
• แกงส้มกุ้งออกดิบ (0.658)
• ด้วยรัก (RANDOM - 0.500)

n/e ป้าย: ทรัพยากร, ของกิน    หมวด: ชวนนอกเรื่อง    Print